thiển lậu
Định nghĩa
- Tính từ:
- Nông cạn và hẹp hòi: "thiển lậu" chỉ sự hiểu biết, kiến thức hoặc tầm nhìn còn hạn chế, không sâu sắc, đồng thời thể hiện thái độ hoặc quan điểm nhỏ nhen, không rộng lượng.
- Cổ xưa, lỗi thời: Trong một số ngữ cảnh, "thiển lậu" còn mang nghĩa chỉ những điều thuộc về quá khứ, không còn phù hợp với thời đại mới.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ:
- Quan điểm thiển lậu của ông ta khiến mọi người không đồng tình. (Quan điểm nông cạn và hẹp hòi của ông ta làm mọi người không tán thành.)
- Tư tưởng thiển lậu thường cản trở sự phát triển của xã hội. (Tư tưởng hạn chế và nhỏ nhen thường ngăn cản sự tiến bộ của xã hội.)
- Những tập tục thiển lậu ấy nay đã bị loại bỏ. (Những phong tục lỗi thời, không còn phù hợp ấy nay đã bị bỏ đi.)
Các cách sử dụng nâng cao
"thiển lậu" kết hợp với "học thuật": chỉ kiến thức hạn hẹp trong lĩnh vực nghiên cứu.
- Kiến thức thiển lậu trong học thuật thường dẫn đến những kết luận sai lầm. (Kiến thức nông cạn trong nghiên cứu thường gây ra những kết luận không chính xác.)
"thiển lậu" dùng trong phê bình văn hóa: chỉ sự thiếu cởi mở, không chấp nhận cái mới.
- Thái độ thiển lậu đối với văn hóa nước ngoài làm nghèo nàn đời sống tinh thần. (Thái độ hẹp hòi với văn hóa nước ngoài khiến đời sống tinh thần trở nên nghèo nàn.)
Biến thể và từ gần giống
Nông cạn (tính từ): có hiểu biết hạn chế, không sâu sắc.
- Suy nghĩ nông cạn dễ dẫn đến hành động sai lầm. (Suy nghĩ hạn hẹp dễ gây ra hành động sai lầm.)
Hẹp hòi (tính từ): không rộng lượng, nhỏ nhen trong suy nghĩ hoặc hành động.
- Lòng dạ hẹp hòi khiến người ta khó kết bạn. (Tính nhỏ nhen làm người ta khó kết giao.)
Sâu sắc (tính từ): trái nghĩa với "thiển lậu", chỉ sự hiểu biết thấu đáo, rộng lớn.
- Bài giảng của thầy rất sâu sắc, giúp chúng tôi hiểu vấn đề tận gốc. (Bài giảng của thầy rất thấu đáo, giúp chúng tôi hiểu vấn đề đến tận gốc.)
Từ đồng nghĩa
- Nông cạn: hiểu biết hạn chế.
- Hẹp hòi: nhỏ nhen, không rộng lượng.
- Cổ hủ: lạc hậu, không theo kịp thời đại.
Thành ngữ liên quan
- Tri thức thiển lậu: kiến thức nông cạn, hạn hẹp.
- Tri thức thiển lậu thường đi kèm với thái độ tự mãn. (Kiến thức hạn hẹp thường đi kèm với thái độ tự cao tự đại.)